1. Ana Sayfa
  2. Keşfet
  3. The Blues: America's Foundational Music
The Blues: America's Foundational Music
EditörlükMusic

Blues: Amerika'nın Temel Müziği

Delta'nın tarla nidalarından Chicago'nun elektrikli gürültüsüne: zorluklardan doğan bir müziğin yirminci yüzyılın tüm sesini nasıl yeniden şekillendirdiği

CE
Caleido Editorial Team17 Haziran 20269 dk okuma0 görüntülenme

Zorluklardan Doğan Bir Müzik

Blues, Amerikan müziğinin temel biçimlerinden biridir ve popüler şarkıda onu izleyen hemen her şey bu türe borçludur. İç Savaş'ı izleyen on yıllarda Derin Güney'de ortaya çıktı; Reconstruction, ortakçılık, ırk ayrımcılığı ve ırksal şiddet arasında yol bulan Afrikalı Amerikalı topluluklar arasında biçimlendi.[1] Anlatıların çoğu, oluşumunu 1860'lar ile 1890'lar arasında bir yere yerleştirir; Memphis ile Vicksburg arasındaki düz, pamuk yetiştirilen taşkın ovası olan Mississippi Deltası ise onun en efsanevi beşiği sayılır.[2]

Bu müzik hiçten gelmedi. Kökleri, Amerikan Güneyi'ndeki köleleştirilmiş Afrikalıların ve onların torunlarının iş şarkılarında, tarla nidalarında, ruhani ezgilerinde, haykırışlarında ve çağrı-yanıt tekerlemelerinde yatar.[1] Onu tanımlayan birçok özellik — belirli söyleyiş tarzları, ritmik duygu ve pentatonik bir gam kullanımı — Afrika kökenlidir; Atlantik'in ötesine taşınmış ve kırsal Güney'in pamuk tarlalarında ve juke joint'lerinde yeniden biçimlenmiştir.[3] „Blues“ sözcüğünün kendisi, melankoli ve düşük moral için eski bir İngilizce ifade olan „blue devils“ten türemiştir.[1]

Bir Blues'u Ne Yapar

Tüm duygusal çıplaklığına rağmen blues, dikkat çekecek kadar disiplinli bir müzikal mimari üzerine kuruludur. En yaygın biçimi, yalnızca üç akor — bir tonalitenin I, IV ve V'i — üzerine inşa edilmiş, on iki ölçülük tekrarlayan bir armonik döngü olan on iki ölçülü blues'tur.[1] Bu çerçeve üzerinde sözler genellikle bir AAB örüntüsü izler: bir dize söylenir, tekrar edilir (çoğunlukla küçük bir değişiklikle) ve ardından sonuçlandırıcı, çoğunlukla çözen üçüncü bir dizeyle yanıtlanır — bu yapı, müziğin Afrika köklerine ait çağrı-yanıt mantığını korur.[4]

Türün duygusal rengi büyük ölçüde blue notes'tan gelir — genellikle gamın indirilmiş üçlüsü, beşlisi ya da yedilisi olan, standart Batı gamının notaları arasında bir yerde bükülen ya da söylenen, ne tam pestleştirilmiş ne de tam doğal olan perdeler.[1] Bu mikrotonal bükülmeler, blues gamı ve slide ile vokalleştirilmiş gitar çizgisi gibi anlatımcı tekniklerle birleşerek müziğe kendine özgü acısını verir. Sonuç, gitarıyla tek başına bir şarkıcıyı ya da tam bir elektrikli grubu taşıyacak kadar esnek, yine de anında tanınacak kadar yapılandırılmış bir biçimdir.

Sokaklardan Kâğıda

Blues, biri onu yazıya dökmeden önce yıllarca sözlü olarak dolaşmış olsa da, onu ticari ana akıma taşımaktan en çok sorumlu kişi besteci ve orkestra şefi W.C. Handy oldu. Müzikle Derin Güney'de karşılaşan eğitimli bir müzisyen olan Handy, 1912'de „The Memphis Blues“ ve 1914'te kalıcı biçimde popüler olan „St. Louis Blues“u yayımlayarak „Blues'un Babası“ lakabını kazandı.[5] Blues'u icat etmedi, ama onu nota dökerek, düzenleyerek ve yayımlayarak bölgesel bir halk deyişini ülke çapında satılan ve on iki ölçülü biçimi popüler imgelemde yerleştirmeye yardımcı olan nota kâğıtlarına dönüştürdü.[5]

Kaydedilmiş blues birkaç yıl sonra geldi. 1920'de Mamie Smith, OKeh Records için „Crazy Blues“u kaydetti — Afrikalı Amerikalı bir şarkıcının ilk vokal blues kayıtlarından biri.[6] Beklenmedik ticari başarısı — aylar içinde on binlerce kopya sattı — büyük bir siyah plak alıcısı kitlesinin bulunduğunu kanıtladı ve büyük plak şirketleri o pazara yönelik sözde „race records“ üretmek için harekete geçti.[6] Bu ticari atılım, 1920'lerde türe egemen olan „classic blues“ şarkıcıları dalgasının önünü açtı.

İmparatoriçe ve Classic Blues Çağı

O çağın dev figürü, „Blues'un İmparatoriçesi“ olarak bilinen Bessie Smith'ti.[7] 1892'de Chattanooga, Tennessee'de doğdu; kayıt kariyerine 1923'te Columbia ile başladı; „Downhearted Blues“u „Gulf Coast Blues“ ile eşleştiren ilk çıkışı anında bir sansasyon oldu.[7] Smith, döneminin en yüksek ücret alan siyah sanatçısı oldu; tiyatro turnesinde dolaşarak ve 1930'ların başına kadar bol bol kayıt yaparak.[7] Güçlü, amplifikasyonsuz sesi — ne mikrofon ne çaba gerektirmeden bir salonu doldurabilen — caz ve popüler müzik boyunca sonraki şarkıcıların kendilerini ölçtüğü duygusal doğrudanlık standardı koydu.[7] Mentoru Ma Rainey ile birlikte Smith, classic blues'u 1920'lerde Afrikalı Amerikalı popüler müziğinin merkezi bir parçası haline getirdi.[1]

Kavşak Efsanesi: Robert Johnson

Classic blues cilalı, teatral ve çoğunlukla kadınların önderliğinde bir sanatken, kırsal Delta blues'u daha ham ve daha gezgin kaldı — ve hiçbir figür onun üzerinde Robert Johnson kadar belirmez. 1911'de Mississippi'de doğan Johnson, iki seansta yalnızca 29 şarkı kaydetti; 1936'da San Antonio'da ve 1937'de Dallas'ta; ardından 1938'de Greenwood, Mississippi yakınlarında 27 yaşında, hiçbir zaman resmen belirlenemeyen koşullarda öldü.[8]

Hayatta nispeten silik bir gezgin müzisyendi; ölümde efsaneye dönüştü. Kalıcı efsane — gece yarısı bir kavşakta şeytanla karşılaştığı ve doğaüstü gitar yeteneği karşılığında ruhunu takas ettiği — 1936'da San Antonio'da kaydedilen „Cross Road Blues“ gibi ürpertici yoğunluktaki kayıtlara yapıştı.[9] İtibarı, Columbia'nın 1961'de King of the Delta Blues Singers derlemesini yayımlamasıyla dönüştü; bu derleme onun çalışmalarını yeni bir kuşakla tanıştırdı.[8] O albüm, şimdiye dek çıkarılmış en etkili blues yayınlarından biri oldu: Eric Clapton, Johnson'ı yaşamış en önemli blues şarkıcısı olarak adlandırdı; Keith Richards ve Robert Plant ise onu temel bir etki olarak saydılar.[8] Johnson, 1986'da erken bir etki olarak Rock and Roll Hall of Fame'e alındı.[8]

Elektrikleşme ve Chicago Sesi

Kuzeye yolculuk etmeseydi, blues bir Güney bölgesel müziği olarak kalabilirdi. Yaklaşık 1910 ile 1970 arasında, yaklaşık altı milyon siyah Amerikalı, Büyük Göç'te kırsal Güney'i Kuzey, Ortabatı ve Batı'nın şehirleri için terk etti — ve ilk dalgada Mississippi'den ayrılanların neredeyse yarısının varış noktası olan Chicago, blues'un yeni başkenti oldu.[10]

O sesi elektrikleştiren müzisyen Muddy Waters'tı. Clarksdale, Mississippi yakınlarındaki Stovall Plantasyonu'nda büyüdü — burada Son House ve Robert Johnson'ın tarzlarını özümsemişti — sonra Chicago'ya taşındı ve kalabalık kulüplerin gürültüsünün üzerinden duyulabilmek için gitarını fişe takarak İkinci Dünya Savaşı sonrası elektrikli blues'un yaratılmasına yardım etti.[11] 1950'ler boyunca Chess Records için, agresif amplifiye bir grubun desteğiyle kayıt yapan Waters, o zamandan beri her elektrikli blues grubunun izlediği Chicago blues şablonunu tanımladı.[11] Willie Dixon'ın „Hoochie Coochie Man“ şarkısının 1954 kaydı kariyerinin en büyük hiti oldu ve 1950 tarihli „Rollin' Stone“ şarkısı daha sonra genç bir İngiliz gruba adını verdi.[11]

Blues'un Kralı

Muddy Waters elektrikli blues grubunu kurduysa, B.B. King elektrikli blues gitarını mükemmelleştirdi. 1925'te Itta Bena, Mississippi yakınlarında doğan ve kilise gospel'i ile Delta blues'una doymuş olan King, T-Bone Walker'dan, kuzeni Bukka White'tan ve Charlie Christian gibi caz gitaristlerinden yararlanarak, kendine özgü ışıltılı bir vibrato ile damgalanmış, şarkı söyleyen, tek telli bir gitar tarzı geliştirdi.[12] Durmak bilmeyen turneleri ona „Blues'un Kralı“ unvanını kazandırdı ve sevgili gitarı „Lucille“ adamın kendisi kadar ünlü oldu.[12] 1969'da „The Thrill Is Gone“u kaydetmesi ona on beş Grammy Ödülü'nün ilkini kazandırdı ve blues'u uçsuz bucaksız yeni kitlelere taşıdı.[12]

Kalıcı Bir Miras

Blues hiçbir zaman kendisi olmaktan vazgeçmedi, ama etkisi yirminci yüzyıl popüler müziğinin neredeyse her biçimine doğru yayıldı. Caz'ın başlıca kaynağı, rhythm and blues'un doğrudan ebeveyni ve rock and roll'un temeliydi.[1] 1960'larda bir İngiliz müzisyen kuşağı — adını Muddy Waters'tan alan Rolling Stones; Eric Clapton; ve aralarında John Mayall — Johnson, Waters ve onların çağdaşlarının kayıtlarını keşfetti ve bunlardan yeni bir elektrikli rock inşa etti, ardından bunu Atlantik'in ötesine geri ihraç etti.[13]

Mississippi Deltası'nda söylenen bir tarla nidasından bir rock gitar solosunun stadyum gürültüsüne kadar blues, tek bir kesintisiz çizgi izler. On iki ölçüsü ve bükük notaları evrensel bir şeyi kodladı — acının güzelliğe dönüşümünü — ve bunu yaparken modern dünyaya en kalıcı müzikal dillerinden birini sundu.

[1]: Encyclopaedia Britannica, „Blues | Definition, History, Artists, & Facts.“ [2]: Carnegie Hall, „History of Rural/Folk Blues — Timeline of African American Music.“ [3]: Wikipedia, „Blues.“ [4]: Humanities LibreTexts (Western Washington University), „1.3: The Blues.“ [5]: Memphis Music Hall of Fame, „W.C. Handy.“ [6]: Library of Congress, National Recording Preservation Board, „'Crazy Blues'—Mamie Smith (1920).“ [7]: Encyclopaedia Britannica, „Bessie Smith | Biography, Songs, Music, Death, & Facts.“ [8]: Wikipedia, „Robert Johnson.“ [9]: Blues Foundation, „Cross Road Blues — Robert Johnson (ARC/Vocalion, 1936).“ [10]: Wikipedia, „Great Migration (African American).“ [11]: Encyclopaedia Britannica, „Muddy Waters | Biography, Songs, & Facts.“ [12]: Encyclopaedia Britannica, „B.B. King | Biography, Songs, Real Name, Lucille, & Facts.“ [13]: Encyclopaedia Britannica, „Blues — African American, Delta, Jazz: History and notable musicians.“

References

  1. 1.Blues | Definition, History, Artists, Songs, & Facts. Encyclopaedia Britannica ↗
  2. 2.History of Rural/Folk Blues — Timeline of African American Music. Carnegie Hall ↗
  3. 3.Blues. Wikipedia ↗
  4. 4.1.3: The Blues — Popular Music. Humanities LibreTexts / Western Washington University ↗
  5. 5.W.C. Handy. Memphis Music Hall of Fame ↗
  6. 6.'Crazy Blues'—Mamie Smith (1920). Library of Congress, National Recording Preservation Board ↗
  7. 7.Bessie Smith | Biography, Songs, Music, Death, & Facts. Encyclopaedia Britannica ↗
  8. 8.Robert Johnson. Wikipedia ↗
  9. 9.Cross Road Blues — Robert Johnson (ARC/Vocalion, 1936). The Blues Foundation ↗
  10. 10.Great Migration (African American). Wikipedia ↗
  11. 11.Muddy Waters | Biography, Songs, & Facts. Encyclopaedia Britannica ↗
  12. 12.B.B. King | Biography, Songs, Real Name, Lucille, & Facts. Encyclopaedia Britannica ↗
  13. 13.Blues — African American, Delta, Jazz: History and notable musicians. Encyclopaedia Britannica ↗
themusichistory
Tartışma0 yorum

Tartışmaya katılmak için giriş yap.

Henüz yorum yok — ilk sen ol.

caleido

sürüm 1.0.372

Discord'a katılomelasHakkımızdaŞehirlerGizlilik PolitikasıHizmet ŞartlarıVeri SilmeYardım
© 2026 Caleido