1. Ana Sayfa
  2. Keşfet
  3. The Story of Hip-Hop: From a Bronx Block Party to the World's Loudest Voice
The Story of Hip-Hop: From a Bronx Block Party to the World's Loudest Voice
EditörlükMusic

Hip-Hop'un Hikayesi: Bir Bronx Mahalle Partisinden Dünyanın En Gür Sesine

1973'te bir gencin pikap hilesinin nasıl dört parçalı bir kültüre ve dünyanın en çok dinlenen müziğine dönüştüğü

CE
Caleido Editorial Team17 Haziran 202610 dk okuma0 görüntülenme

Bronx'ta Bir Parti

Hip-hop'un bir doğum günü var. 11 Ağustos 1973'te, Jamaika doğumlu Clive Campbell adlı bir DJ — daha çok DJ Kool Herc olarak bilinir — kız kardeşi Cindy'nin Bronx'taki 1520 Sedgwick Avenue'daki apartmanlarının ortak salonunda düzenlediği okula dönüş partisinin başında durdu.[1] Müzik tarihçileri bugün o geceyi kültürün kuruluş anı olarak güçlü bir biçimde savunuyor.[1]

Onu kurucu kılan bir teknikti. Herc, dansçıların en yoğun şekilde, bir plakta vokallerin kesilip davulların devraldığı kısa enstrümantal bölüme — yani «break»'e — tepki verdiğini fark etti.[2] İki pikap ve aynı plağın iki kopyasını kullanarak, o break'i süresiz uzatmak için ikisi arasında ileri geri geçiş yaptı; «Merry-Go-Round» adını verdiği bir hile.[2] En çılgın hareketlerini bu bölümler için saklayan dansçılara «b-boy» ve «b-girl», eylemin kendisine ise «breaking» adını verdi — bunlar, ortaya çıkarılması Herc'e atfedilen ve yeni sözlüğün kalıcı parçaları hâline gelen terimlerdir.[2]

Mekân, ses kadar önemliydi. 1970'lerin başında Güney Bronx yoksulluk ve bir yangın dalgasıyla yara almıştı; hip-hop da doğrudan bu zorluklardan, ötekileştirilmiş Siyah ve Latin gençlik için bir ifade biçimi olarak doğdu.[3] Elektrik için sokak lambalarına bağlanan ses sistemleriyle çalışan mahalle partileri, kültürün bir araya getirildiği laboratuvar hâline geldi.[3]

Dört Unsur

1970'lerin sonlarında, Bronx'lu DJ ve eski çete üyesi Afrika Bambaataa, yeni doğan kültüre bir ad ve çerçeve kazandırmaya yardımcı oldu. Reformdan geçmiş Black Spades sokak çetesinden doğan ve gençleri şiddet yerine müziğe yönlendiren bir örgüt olan Universal Zulu Nation'ın kurucusu olan Bambaataa'nın, tüm alt kültür için «hip-hop» terimini popülerleştirdiği kabul edilir.[4][5]

Kültürün dört yaratıcı unsuru DJ'lik, MC'lik (rap yapma), breaking (b-boying/breakdance) ve grafiti yazımıdır.[5] DJ'lik ritmi, MC'lik sesi, breaking bedeni, grafiti ise görsel imzayı sağladı. Aslında dördüncü unsur müzikten önce gelmişti: New York'un metro grafiti hareketi 1971'de, The New York Times'ın genç yazar TAKI 183'ün profilini yayımlamasıyla ulusal ilgi kazandı; bu da şehir çapında üne kavuşmak için metro vagonlarını kaplayan taklitçi dalgalarına ilham verdi.[6] Breaking ise bu sırada rekabetçi ekiplere dönüşerek olgunlaştı; Bronx'un 1977'de kurulan Rock Steady Crew'u, dansı kaldırım kapışmalarından sahnelere taşıdı — 1981'de Lincoln Center'da bir breakdance kapışması sergiledi.[3][7]

DJ'lik unsuru teknik olarak gelişmeyi sürdürdü. Grandmaster Flash, bir break'i iki pikap arasında kusursuzca döngüye almak için geri çevirmeyi (backspin) kullanan «quick-mix teorisi»ni geliştirdi.[8] 1977'de, Flash'ın genç bir öğrencisi olan Grand Wizzard Theodore, bir plağı iğnenin altında ileri geri sürüklemenin ritmik bir ses çıkardığını kazara keşfetti — scratch'i icat etti ve pikabı bir vurmalı çalgıya dönüştürdü; bu yenilik bugün, pikaplarını koleksiyonunda barındıran Smithsonian tarafından onurlandırılıyor.[8]

Plağa Geçmek: Old School

İlk birkaç yılında hip-hop neredeyse tamamen canlı performans olarak var oldu. Bu, yapımcı Sylvia Robinson'ın bir araya getirdiği The Sugarhill Gang'in 1979'da Sugar Hill Records'ta Rapper's Delight'ı yayımlamasıyla değişti.[9] Chic'in disko hiti «Good Times»'ın bas çizgisi üzerine kurulu olan parça, hip-hop'un Billboard Hot 100'deki ilk Top 40 hiti oldu, 36. sıraya yükseldi ve rap'i geniş bir kitleyle tanıştırdığı kabul edildi.[9]

«Rapper's Delight» rap'in satabileceğini kanıtladıysa, The Message onun konuşabileceğini kanıtladı. 1982'de Grandmaster Flash and the Furious Five tarafından yayımlanan «The Message», kent içi yaşamı çarpıcı biçimde betimleyen, toplumsal yorum olarak hip-hop'un erken ve öne çıkan bir örneğiydi; Rolling Stone daha sonra onu tüm zamanların en iyi hip-hop şarkısı ilan edecekti.[10] Bu plaklar birlikte «old school»u kapattı ve hem ticari erişime hem de ciddi içeriğe sahip bir sanat biçimine işaret etti.

Altın Çağ

1980'lerin ortasından sonuna ve 1990'ların başına yaygın olarak hip-hop'un «altın çağı» denir; söz yazımında, sampling'de ve üslupta hızlı yeniliklerin yaşandığı bir dönem. Run-DMC rap'i ana akıma itti: 1986'da rock grubu Aerosmith ile yaptıkları işbirliği olan «Walk This Way» yeniden yorumu, Billboard Hot 100'de 4. sıraya ulaştı — ilk beşe giren ilk hip-hop teklisi oldu — ve MTV'deki görünürlüğü, türü geniş bir kitle için meşrulaştırmaya yardımcı oldu.[11]

Dönemin diğer kutbu politikti. Public Enemy, Bomb Squad ekiplerinin yoğun, sample ağırlıklı prodüksiyonunu, solist Chuck D'nin yüzleştirici, sosyopolitik söylemiyle harmanladı. 1988 tarihli It Takes a Nation of Millions to Hold Us Back albümleri, The Village Voice'un Pazz & Jop eleştirmen anketinde 1988'in en iyi albümü için ezici seçim oldu ve politik yüklü «bilinçli» rap dalgasının başlamasına yardımcı oldu.[12]

Gangsta Rap ve İki Kıyı

New York 1980'lerin çoğunda hip-hop'un merkezi olarak kalsa da, Los Angeles 1988'de haritayı değiştirdi. Compton'lı N.W.A grubu, üyelerinin «reality rap» dediği, kent içi yaşamın tavizsiz bir portresi olan Straight Outta Compton'yı yayımladı.[13] Bu, yeni doğan gangsta-rap hareketi için bir atılımdı; kitlesel bir kitle buldu ve hatta FBI'dan bir uyarı mektubu aldı, aynı zamanda Batı Yakası'nı hip-hop'un merkezine yerleştirdi.[13] Daha sonra, 2016 takdim sınıfında, kültürel açıdan önemli bir kayıt olarak Kongre Kütüphanesi'nin National Recording Registry'sine eklendi.[22]

Kıyılar arasındaki denge bir rekabete dönüştü. 1990'ların ortasında, acı bir husumet New York'un The Notorious B.I.G.'in yuvası Bad Boy Records'unu, Los Angeles'ın Tupac Shakur'ın yuvası Death Row Records'una karşı karşıya getirdi.[14] Trajediyle son buldu: Shakur, 7 Eylül 1996'da Las Vegas'ta seyir hâlindeki bir araçtan açılan ateşle vurularak altı gün sonra hayatını kaybetti; the Notorious B.I.G. ise 9 Mart 1997'de Los Angeles'ta seyir hâlindeki bir araçtan açılan ateşle öldürüldü.[14] Her iki cinayet de resmî olarak çözülmemiş durumda.[14]

Aynı New York rönesansı, bugün klasik kabul edilen iki ilk albüm üretti. Nas, 19 Nisan 1994'te Illmatic'ı yayımladı; türün en iyilerinden biri olarak geniş çapta anılan ve Doğu Yakası sahnesine olan ilgiyi yeniden canlandırmada etkili olan bir albüm.[15] İki yıl sonra, 25 Haziran 1996'da Jay-Z, New York'un 1990'lar rönesansının en güzel eserleri arasında yer alan ve hip-hop'un en başarılı kariyerlerinden birini başlatan içe dönük bir ilk albüm olan Reasonable Doubt'u yayımladı.[16]

Güney Yükseliyor ve Trap Çağı

Yeni yüzyıl açılırken, hip-hop'un yaratıcı ağırlık merkezi güneye kaydı. Atlanta, OutKast gibi etkili sanatçılara ev sahipliği yapan bir «Dirty South» tarzının merkezi oldu.[17] Atlanta ayrıca crunk'ı — Lil Jon'un öncülük ettiği yüksek tempolu, kulübe yönelik ses — ve ardından adı uyuşturucunun satıldığı «trap house»lara atıfta bulunan bir alt tür olan trap'i kuluçkaya yatırdı.[17]

T.I.'nin 2003 tarihli Trap Muzik albümünün, trap'i ana akıma taşıdığı sıklıkla kabul edilir.[17] Minimalist prodüksiyon üzerine inşa edilen — gümbürdeyen 808 kick davulları ve Roland TR-808 ritim makinesine dayanan hızlı hi-hat kalıpları — trap'in daha karanlık, daha sert sesi 2000'ler boyunca tanınan bir tür olarak ortaya çıktı ve 2010'lara kadar türün ses şablonuna egemen oldu.[17]

Belirleyici Teknikler

Bu dönemler boyunca, bir avuç teknik hip-hop'u bir zanaat olarak tanımlar. Herc'in ilk kez uzattığı, yalıtılmış, döngüye alınmış davul bölümü olan breakbeat, müziğin ritmik temeli olmayı sürdürür.[2] Mevcut plakların parçalarından yeni parçalar oluşturma uygulaması olan sampling, Public Enemy'nin Bomb Squad'ı gibi yapımcılarca mükemmelleştirilen bir stüdyo sanatına dönüştü.[12] Scratch, pikabın kendisini bir enstrümana çevirdi.[8] Ve mikrofonda, rapçinin flow'u ve kelime oyunları bir MC'nin yeteneğinin ölçütü hâline geldi; bunlar Nas gibi övgüye değer söz yazarlarını yükseltmeye yardımcı olan niteliklerdir.[15]

Ticari Egemenlik ve Bir Pulitzer

2010'lara gelindiğinde, bir zamanlar geçici bir moda olarak küçümsenen tür, Amerikan popüler müziğinin merkezi hâline gelmişti. 2017'de, bir takvim yılında ilk kez R&B/hip-hop, tüm tüketimin yüzde 24,5'ini oluşturarak ve rock'ın yüzde 20,8'ini geride bırakarak Amerika Birleşik Devletleri'nde en çok tüketilen müzik türü oldu.[18]

Eleştirel beğeni ticari egemenliği izledi. 2018'de Kendrick Lamar, DAMN. albümüyle Müzik dalında Pulitzer Ödülü'nü kazandı — ödülü alan ilk hip-hop sanatçısı oldu; ödül daha önce yalnızca klasik ve caz eserlerine verilmişti.[19] Pulitzer kurulu onu «yerel özgünlüğü ve ritmik dinamizmiyle bütünleşen, modern Afrikalı-Amerikalı yaşamının karmaşıklığını yakalayan dokunaklı kesitler sunan, ustalıklı bir şarkı koleksiyonu» olarak nitelendirdi.[19]

Küresel Bir Kültür

Hip-hop'un erişimi artık gezegen ölçeğinde. Sedgwick Avenue partisinden elli yıl sonra, Amerika Birleşik Devletleri'nden çıkan en dinamik ve etkili Siyah yaratıcı ifade biçimlerinden biri hâline geldi — ve diasporaya ve dünyanın dört bir yanındaki birçok ülkeye yayılarak küresel ölçekte yankı uyandıran bir kültürel hareket oldu.[20][21]

Bir gencin bir Bronx dans pistini hareketli tutma girişimi olarak başlayan şey, öncüleri kıt kaynakları «eldeki her şeyden yeni bir şey yaratarak» yeni bir sanata dönüştüren küresel bir kültür hâline geldi.[20]

References

  1. 1.Hip hop is born at a party in the Bronx | August 11, 1973. HISTORY, 1973 ↗
  2. 2.DJ Kool Herc. Wikipedia ↗
  3. 3.A Short History of Hip-Hop in the Bronx. NYC Tourism ↗
  4. 4.Universal Zulu Nation. Wikipedia ↗
  5. 5.Hip-hop culture. Wikipedia ↗
  6. 6.Graffiti in New York City. Wikipedia ↗
  7. 7.Rock Steady Crew | The Bronx Walk of Fame. The Bronx Walk of Fame ↗
  8. 8.In 1977, a 12-year-old invented record scratching and changed hip-hop forever. NPR, 2023 ↗
  9. 9.Rapper's Delight. Wikipedia, 1979 ↗
  10. 10.The Message (Grandmaster Flash and the Furious Five song). Wikipedia, 1982 ↗
  11. 11.Walk This Way. Wikipedia, 1986 ↗
  12. 12.It Takes a Nation of Millions to Hold Us Back. Wikipedia, 1988 ↗
  13. 13.N.W.A | Pioneers of Gangsta Rap, West Coast Hip-Hop. Encyclopaedia Britannica ↗
  14. 14.East Coast–West Coast hip-hop rivalry. Wikipedia ↗
  15. 15.Illmatic. Wikipedia, 1994 ↗
  16. 16.Reasonable Doubt (album). Wikipedia, 1996 ↗
  17. 17.Trap music. Wikipedia ↗
  18. 18.U.S. Music Consumption Up 12.5% in 2017, R&B/Hip-Hop Is Year's Most Popular Genre. Billboard, 2018 ↗
  19. 19.Kendrick Lamar — The Pulitzer Prizes. The Pulitzer Prizes, 2018 ↗
  20. 20.50th Anniversary of Hip-Hop Culture. City University of New York (CUNY), 2023 ↗
  21. 21.How Hip-Hop Culture Became a Global Force in Black Creative Expression. Berklee College of Music ↗
  22. 22."Straight Outta Compton"—N.W.A (1988) — National Recording Registry essay. Library of Congress, 2017 ↗
hip-hoprapmusicmusic-history
Tartışma0 yorum

Tartışmaya katılmak için giriş yap.

Henüz yorum yok — ilk sen ol.

caleido

sürüm 1.0.372

Discord'a katılomelasHakkımızdaŞehirlerGizlilik PolitikasıHizmet ŞartlarıVeri SilmeYardım
© 2026 Caleido