Acht collecties in Lille, Roubaix, Tourcoing, Croix en Villeneuve-d'Ascq, gerangschikt op wat ze werkelijk bezitten in plaats van op hoeveel mensen er binnenlopen.
Lille was vier eeuwen lang een Vlaamse lakenstad en daarna een eeuw lang een industriële textielhoofdstad — katoen in Lille, wol in de buursteden Roubaix en Tourcoing — en zijn musea zijn nog altijd door beide gevormd.[31] Het Palais des Beaux-Arts bestaat doordat het decreet-Chaptal van 1801 Lille aanwees als een van vijftien Franse steden die kunstwerken van de staat zouden ontvangen; de collectie ging op 15 augustus 1809 open voor het publiek met 109 werken, in de kapel van het voormalige recolettenklooster.[3] Vrijwel al het overige hier is gebouwd met textielgeld, of in de gebouwen die dat geld achterliet toen het verdween.
Dat is het argument voor de reis. Binnen een korte rit met metro of tram ziet u twee grote late Goya's, Les Vieilles en Les Jeunes, in hetzelfde museum hangen;[6][3] een omstreeks 1435 in Florence gehouwen marmer van Donatello, een reliëf dat zich gedraagt als een schilderij;[7] de belangrijkste art-brutcollectie van Frankrijk;[14] vier werken van Camille Claudel, waaronder La Vague;[12] en een modernistisch huis uit 1932 dat de Franse staat in dertien jaar tijd voor 23 miljoen euro heeft herbouwd.[16][17]
Veel hiervan is van recente datum. Lille was in 2004 Culturele Hoofdstad van Europa,[31] en het huidige museumlandschap stamt grotendeels uit de vijftien jaar daaromheen: La Piscine opende in 2001 en werd in 2018 uitgebreid,[12] het LaM heropende in 2010,[13] de Villa Cavrois in 2015.[19] Roubaix, dat na de fabriekssluitingen van de jaren 1970 en 1980 tot de armste steden van Frankrijk werd gerekend, herbergt nu twee van de acht musea hieronder.[32]
Het gaat om een regio, niet om één stad. Vier vermeldingen liggen helemaal niet in Lille — Roubaix, Tourcoing, Croix en Villeneuve-d'Ascq — maar ze liggen alle binnen de Métropole Européenne de Lille op één vervoersnetwerk, zodat het niet vergezocht is ze als één museumstad te behandelen.
Eén afwezigheid verdient meteen vermelding. Het Musée d'Histoire Naturelle de Lille, dat meer dan 450,000 zoölogische, geologische, etnografische en technische objecten bezit,[30] is sinds april 2024 gesloten voor renovatie, zonder aangekondigde heropeningsdatum.[29]
Lille | Opened to the public 1809 | Municipal fine arts museum | 4.5★ (9,311 Google reviews)
Ruwweg 72,430 objecten in 22,000 m², van oudheden tot schilderkunst, beeldhouwkunst, tekeningen, keramiek, munten en reliëfmaquettes — een van de grootste beeldendekunstcollecties van Frankrijk buiten Parijs.[4][1][2] Goya's Les Vieilles / Le Temps en Les Jeunes / La Lettre hangen hier en niet in Madrid.[6][3] Donatello's marmeren Het feestmaal van Herodes, omstreeks 1435 gehouwen, beeldhouwt in twee dimensies.[7] Wicar vermaakte Lille in 1834 een verzameling van 1,300 tekeningen, waaronder Rafaëls studie voor de Madonna van Alba.[10][39] In het souterrain staan de staatsmaquettes op schaal 1:600 van vestingsteden — Calais 1691, Lille 1740–43, Namen, Doornik.[8][9][3]
Roubaix | Opened 2001; extended 2018 | Municipal art and industry museum | 4.7★ (10,889 Google reviews)
Het gemeentelijke badhuis van Albert Baert uit 1927–32 sloot in 1985 en heropende in 2001 als museum, met in 2018 nog eens 2,300 m² erbij.[12] Het bassin van 50 meter is de centrale hal, verlicht door glas-in-loodramen die de opkomende en de ondergaande zon voorstellen.[12] De collectie is geen decor: vier werken van Camille Claudel, waaronder La Petite Châtelaine en La Vague; Rodins buste van Jules Dalou; vijf keramieken van Picasso; Lempicka's La Communiante; en een tissuthèque met duizenden Franse stofstalen uit 1835 tot 1940.[12][11] In 2023 trok het een recordaantal van 297,667 bezoekers.[12]
Villeneuve-d'Ascq | 1983; reopened 2010 | Metropolitan art museum | 4.4★ (3,014 Google reviews)
Een zeldzaam Frans openbaar museum dat moderne kunst, hedendaagse kunst en art brut samenbrengt.[15][14] De schenking-Masurel van 219 werken, vanaf 1905 opgebouwd door Roger Dutilleul en in 1979 aan de agglomeratie geschonken, omvat negen Picasso's, zes Braques, zeven Légers, zes Modigliani's en acht sculpturen van Henri Laurens.[14] De schenking van L'Aracine maakte dit in 1999 tot de belangrijkste art-brutcollectie van Frankrijk.[14] Het gebouw van Roland Simounet uit 1983, in 2010 uitgebreid door Manuelle Gautrand, staat in een beeldenpark met Calder, Lipchitz en Richard Deacon.[13] In 2023 trok het 168,400 bezoekers.[14]
Croix | Completed 1932; reopened 2015 | National monument (house museum) | 4.7★ (5,514 Google reviews)
Paul Cavrois, textielfabrikant uit Roubaix, gaf Robert Mallet-Stevens in 1929 de opdracht; het 60 meter lange huis van 2,800 m² werd op 5 juli 1932 ingewijd bij het huwelijk van zijn oudste dochter.[16][19] Gevorderd als Duitse kazerne, later opgedeeld in appartementen, daarna tussen 1987 en 2001 verlaten, leeggeroofd en gekraakt, werd het door de staat gekocht en in dertien jaar tijd hersteld voor 23 miljoen euro; op 13 juni 2015 ging het weer open.[16][17][19] Mallet-Stevens ontwierp elk onderdeel; het meubilair raakte in 1987 verspreid, en sinds 2009 koopt het Centre des monuments nationaux het kamer voor kamer terug.[18]
Lille | 1237 (hospital); museum since 1962 | Municipal art and history museum | 4.3★ (1,878 Google reviews)
Gravin Johanna van Vlaanderen stichtte dit hospitaal in 1237. Het nam zieken op, later ouderen en wezen, tot de laatste bewoners in september 1940 vertrokken; in december 1962 opende het als museum.[21] Wat u krijgt, is het gebouw zelf — de na de brand van 1468 herbouwde ziekenzaal, de classicistische vleugel van 1724, de keuken bekleed met handbeschilderd Lills faience in kobaltblauw.[21][20] Van zo'n 70,000 stukken zijn de meeste foto's en prentbriefkaarten; de eigenlijke kunst komt op 328 schilderijen en ongeveer 1,500 keramieken en 1,500 textielstukken.[21]
Tourcoing | 1860 | Municipal fine arts museum | 4.4★ (706 Google reviews)
Het museum voor schone kunsten van Tourcoing, opgericht in 1860 en sinds 1931 gehuisvest in het Hôtel Roussel-Defontaine uit 1866, aanvaardde in 2009 een schenking van Eugène Jean en Jean-Jacques Leroy — bijna 600 werken van hun vader, in schilderijen, tekeningen, schetsboeken, prenten en sculpturen — en werd in 2010 naar hem vernoemd.[23][22] Leroy (1910–2000) werd geboren in Tourcoing en werkte vanuit een atelier in Wasquehal, waar hij figuren bedolf onder laag na laag impasto, tot Baselitz en handelaar Michael Werner zijn naam over de grens brachten.[24] Een grotere institutionele verzameling bestaat niet.[24] Oudere zalen tonen werk van Boilly[23] en na de oorlog gerecupereerde MNR-schilderijen.[22]
Roubaix | Museum from 2001; reopened 2015 | Municipal textile museum | 4.5★ (930 Google reviews)
Een weverij die museum werd, in een deel van de in 1914 opgerichte fabriek Craye et fils — fluweel, tapijten, jacquardstoffen, later machinaal geweven kopieën van middeleeuwse Vlaamse wandtapijten.[26] In 2001 werd in een buiten gebruik geraakt atelier een jacquardmuseum ingericht; toen de groep de productie in 2009 naar België verplaatste, kocht Roubaix de machines en het gebouw en heropende het in 2015.[26] De weefgetouwen lopen van middeleeuwse handramen tot computergestuurde machines, de meeste nog werkend en gedemonstreerd tijdens rondleidingen door het machinepark in plaats van stilgezet achter een koord.[26][25]
Lille | Opened 1983 | Memorial house museum | 4.5★ (2,033 Google reviews)
Charles de Gaulle werd op 22 november 1890 geboren op 9 rue Princesse, in het huis van zijn grootouders van moederskant, de familie Maillot, textielfabrikanten uit Lille.[28] Het ging in 1983 open voor bezoek, werd in 1989 ingeschreven als historisch monument en in 1990 geclassificeerd, en kreeg in 2011 het label Maison des Illustres.[28] De collectie is klein en persoonlijk — het doopjurkje, de wieg, zijn sabel uit Saint-Cyr — geplaatst in burgerlijke interieurs die zijn teruggebracht naar de jaren 1890 en op 22 november 2005 opnieuw werden ingewijd.[28][27] Jaarlijks komen zo'n 19,000–20,000 mensen.[28]
Drie criteria, in deze volgorde van gewicht toegepast.
1. Wat de vaste collectie bezit, en of het ergens anders te zien is. Daarom staat het Palais des Beaux-Arts met ruime afstand bovenaan, en daarom staat het MUba Eugène-Leroy — veruit de kleinste en stilste naam hier — überhaupt in de lijst: er bestaat geen grotere institutionele verzameling van het werk van Eugène Leroy dan die in Tourcoing, en er bestaat evenmin een vervanging voor.[24]
2. Het kunsthistorische gewicht van het gebouw en de plek. Werk dat nog staat in de ruimte waarvoor het gemaakt is, telt zwaar. Het is het volledige pleidooi voor de Villa Cavrois, waar het Centre des monuments nationaux sinds 2009 het verspreide meubilair van Mallet-Stevens terugkoopt en terugbrengt naar de kamers waarvoor hij het ontwierp,[18] en het tilt La Piscine en het Hospice Comtesse boven wat hun collecties alleen zouden rechtvaardigen.
3. Bevestigde bezoekersgegevens. Waar een bezoekcijfer bestaat, wordt het genoemd: 297,667 bij La Piscine in 2023, een record; 168,400 bij het LaM in datzelfde jaar; ongeveer 19,000–20,000 per jaar in het geboortehuis van De Gaulle.[12][14][28] Google-beoordelingen en aantallen recensies zijn samen gelezen, en alleen als controle van de derde orde. Het aantal recensies meet de toeloop, niet de collectie — en daarom is de op één na meest gerecenseerde locatie in de hele catalogus van Lille een illusieattractie die hieronder ontbreekt, ook al krijgt zij meer recensies dan het Palais des Beaux-Arts dat de lijst aanvoert.
Nog geen reacties — wees de eerste.